داستان پرفراز و نشیب یونیورسال ژنو: از اوج شکوه تا افول و امید به بازگشت


داستان برند یونیورسال ژنو (Universal Genève) روایتی پرفراز و نشیب است؛ از دوران شکوه و موفقیتهای بزرگ تا روزهای سخت و تلاشهای بینتیجه برای احیا پس از بحران کوارتز. این برند برای مدت طولانی از عمر خود دورانهای پررونقی را تجربه کرد.
ورزشکاران برجسته، نمادهای موسیقی و حتی دیکتاتورهای سرنگونشده همگی به نوعی از ساعتهای یونیورسال ژنو استفاده میکردند. برخی از این افراد در تاریخ علاقهمندان به ساعت، به قهرمانانی تبدیل شدند و نامشان با مدلهای خاص و برجسته این برند عجین گشت. برای برندی با چنین میراث گستردهای از نوآوری و ارتباط با فرهنگ عامه، واقعاً جای تعجب است که امروز دیگر به آن شکلی که علاقهمندان دوست دارند، فعال نیست.
سکوت فعلی یونیورسال ژنو، اگرچه ناشی از کمکاری نبوده (که در ادامه به آن خواهیم پرداخت)، اما این سوال پیش میآید که اگر یکی از این تلاشهای احیا واقعاً موفق میشد، چه اتفاقی میافتاد؟
تاریخچه غنی

اگرچه این برند در سال ۱۸۹۴ در لو لوکل (Le Locle) سوئیس تأسیس شد، اما در سال ۱۹۱۹ به ژنو منتقل گشت و در آنجا به جای تولید ساعتهای کامل، قطعات ساعت را تولید میکرد. پس از درگذشت نومای-امیله دسکومبز، یکی از بنیانگذاران، در سال ۱۸۹۷، بنیانگذار دیگر، اولیس ژرژ پره، و کارمند جدید، لوئیز ادوارد برتود، شروع به تولید ساعتهای جیبی و ساعتهای مچی سنگری (trench watches) کردند که به طور گستردهای در جنگ جهانی اول مورد استفاده قرار گرفتند.

طرحهای دیگری نیز از این برند به بازار آمدند، از جمله مدل هشتضلعی Auto-Rem که اولین ساعت خودکوک برند بود، و مدل Cabriolet که الهامبخش محصولات آینده شد. با این حال، این خلاقیتهای اولیه نبودند که برند را تعریف کردند.

این افتخار به کرنوگراف تعلق دارد؛ سبکی از ساعت که یونیورسال ژنو را در طول دوره ۳۰ ساله بین سالهای ۱۹۳۰ تا ۱۹۶۰ تعریف کرد. کمپور (Compur) ساعتی بود که همه چیز را آغاز کرد و در نمایشگاه بازل سال ۱۹۳۴ معرفی شد؛ همان سالی که بریتلینگ (Breitling) کرنوگراف دو دکمهای خود را عرضه کرد. کمپور با بدنهای از جنس استیل و به قطر ۳۶ میلیمتر، نیروی خود را از موتور احتمالی ساخته شده توسط شرکت ساعتسازی مارتل (Martel Watch Company) میگرفت.

یکی از ارزشمندترین و پرفروشترین ساعتهای یونیورسال ژنو از آن دوران، و احتمالاً از کل تاریخ این برند، باید مدل A. Cairelli اسپلیت-سکند (split-seconds) باشد. این غول الهامگرفته از طرحهای نظامی، با قطر ۴۴ میلیمتر، صفحه ۲۴ ساعته و قابلیت اسپلیت-سکند، توسط فروشنده ایتالیایی A. Cairelli عرضه شد. این مدل دارای یک شمارنده ۱۶ دقیقهای خاص بود و طبق گزارشها، تنها حدود ۵۰ نمونه از آن تولید شد.

شرکت مارتل تا سال ۱۹۶۰ به طور کامل توسط زنیت (Zenith) خریداری شد و عملاً تأمین موتور ساعت برای یونیورسال ژنو را متوقف کرد. این اتفاق برند را مجبور کرد تا به سراغ تأمینکننده والژو (Valjoux) برود. با این حال، در طرح کلی اتفاقات، این تغییر تأثیر چندانی بر برند نداشت، چرا که دو تا از محترمترین مدلهای آن در دهه ۱۹۷۰ معرفی شدند. مدلهای Compax “Nina” و Tri-Compax “Clapton” به ترتیب به نام نینا ریندت (Nina Rindt)، نماد مد و اتومبیلرانی، و اریک کلاپتون (Eric Clapton)، یکی از تأثیرگذارترین گیتاریستهای تاریخ، نامگذاری شدند.

یونیورسال ژنو طرفداران مشهور بسیاری داشت، از جمله آیرتون سنا (Ayrton Senna) که حتی پس از مرگش، یک نسخه محدود به نام او برای خیریهای در راستای مبارزه با فقر تولید شد. از میان “سلبریتیهای” بدنامتر که این برند ژنو را میپسندیدند، میتوان به صدام حسین، هرمان گورینگ و دونالد ترامپ اشاره کرد. ساعتهای رئیس جمهور عراق با تصویر او سفارشیسازی شده و به عنوان هدیه اهدا میشدند. من شخصاً خوشحال خواهم بود که آن بخش از تاریخ یونیورسال ژنو در گذشته باقی بماند.

ظاهراً یونیورسال ژنو نقش مهمی در شکلگیری یکی از تأثیرگذارترین طراحان ساعت قرن بیستم نیز داشته است – آیا تا به حال نام ژرالد جنتا (Gérald Genta) را شنیدهاید؟ گویا او در سن ۲۳ سالگی، مدلهای UG Shadow و Polerouter را طراحی کرده است. چه کاری در نهایت انجام داد، خدا میداند!
سقوط و وضعیت فعلی

برخلاف بسیاری از برندهای دیگر که قربانی بحران کوارتز شدند، برند ژنو تمرکز خود را به سمت ساعتهای کوارتز معطوف کرد. با استفاده از موتورهای اکیوترون (Accutron) که توسط بولوا (Bulova) در دهه ۱۹۶۰ معرفی شده بودند، یونیورسال ژنو بهترین بهره را از کالیبرهای ساخت آمریکا برد و تمام قطعات غیرسوئیسی را دوباره پرداخت کرد – فقط به لوگوی ترکیب شده UG x Accutron روی این Unisonic نگاه کنید.

متأسفانه، این تلاشها کافی نبود. این برند به دلیل کاهش حمایت مشتریان که ناشی از قیمتهای بالا و تمرکز بر کوارتز بود، از بین رفت، حتی پس از آنکه توجه خود را به بازار شرق آسیا معطوف کرد؛ جایی که محبوبیتش در اوج بود.

محصولات تولید شده در این دوره عمدتاً الهامبخش نبودند، با وجود تلاش برای الهام گرفتن از مدلهای اولیه UG Roadster، همانطور که در مدل “Golden Janus” با نامی نهچندان خوشایند دیده میشود. در حالی که شرکت Stelux Holdings تلاشهایی برای احیای مدلهای با موتور میکرو-روتور انجام داد، این برند به آرامی به فراموشی سپرده شد.
اما اگر…؟

برندهای زیادی وجود دارند که نوعی فرآیند احیا را پشت سر گذاشتهاند – چه به صورت بازتولیدهای الهامگرفته از مدلهای قدیمی به سبک کیکاستارتر، مانند Nivada Grenchen، Vulcain و Excelsior Park از گیوم لایدت، و چه به صورت احیاهای فوقالعاده لوکس مانند Ferdinand Berthoud. به نظر من، یونیورسال ژنو بهترین برندی است که هنوز منتظر است تا به درستی مورد توجه قرار گیرد، فارغ از نحوه انجام این کار، و مدلهای Polerouter و Big Eye بهترین گزینهها برای این منظور هستند.
ما پیش از این دیدهایم که این فرمول میتواند موفقیتآمیز باشد – فقط به مدل Massena LAB Uni-Racer یا Baltic’s MR01 فکر کنید. تقاضا وجود دارد، فقط باید منتظر بمانیم تا ببینیم چه کسی جرأت دارد آن را به سطح بعدی برساند. یا پول. پول زیاد. آه…
بهروزرسانی: پس از انتشار این مطلب، شرکت بریتلینگ، یونیورسال ژنو را خریداری کرده است.
امیدواریم این مطلب برای شما مفید بوده باشد. برای مشاهده و بررسی جدیدترین مدلهای ساعتهای مچی اصل، شما را به بازدید از مجموعه بینظیر ما در فروشگاه اینترنتی اشرافی دعوت میکنیم. برای یک انتخاب هوشمندانه و دریافت مشاوره فوری، دستیار هوشمند اشرافی همیشه آماده پاسخگویی به سوالات شماست.

