یک باتری سکه‌ای کوچک، شاید بی‌اهمیت‌ترین قطعهٔ ساعت به نظر برسد. اما همین قطعهٔ چندگرمی، پاشنهٔ آشیل دقیق‌ترین ساعت‌های کوارتز است. باتری اشتباه، ساعتی که تا دیروز مثل ساعت دقیق بود را به ماشینی تبدیل می‌کند که روزی چند ثانیه عقب می‌ماند، و در بدترین حالت، با نشتی مواد شیمیایی، موتور را برای همیشه از کار می‌اندازد.

و ریشهٔ بیشتر این اشتباهات، یک چیز ساده است: ندانستن معنای آن شمارهٔ کوچک حک‌شده روی باتری. ۳۷۷ است یا ۳۶۴؟ SR یعنی چه؟ SW با W چه فرقی دارد؟ و چرا یک باتری، شش اسم متفاوت دارد؟

در این راهنما، مثل یک ساعت‌ساز باتری‌ها را می‌خوانیم؛ کدها را رمزگشایی می‌کنیم، جدول تبدیل می‌دهیم و در نهایت دقیقاً می‌گویید برای ساعت شما چه باتری‌ای درست است.

آناتومی یک کد: شمارهٔ روی باتری چه می‌گوید؟

کد روی باتری ساعت، یک برچسب تصادفی نیست؛ یک شناسنامهٔ فشرده است که سه چیز را می‌گوید: شیمی داخل باتری، ابعاد فیزیکی، و نوع مصرفی که برایش طراحی شده. بیایید یک مثال واقعی را تکه‌تکه کنیم: SR626SW.

دو حرف اول: شیمی باتری، همهٔ ماجرا

پیشوند کد، مهم‌ترین بخش است، چون جنس باتری را مشخص می‌کند و جنس، رفتار ولتاژ را:

همین یک جدول، نیمی از انتخاب درست است. اگر ساعت شما برای SR طراحی شده، گذاشتن CR با ولتاژ دوبرابر، می‌تواند مدار را بسوزاند؛ و گذاشتن LR با ولتاژ نزولی، ساعت را به‌تدریج کم‌دقت می‌کند.

اعداد وسط: قطر و ارتفاع، پنهان در سه رقم

در باتری‌های سری SR، رقم اول به کلاس قطر اشاره دارد و دو رقم بعدی، ارتفاع را به دهمِ میلی‌متر نشان می‌دهند. مثلاً در SR626، قطر ۶/۸ میلی‌متر و ارتفاع ۲/۶ میلی‌متر است؛ در SR920، قطر ۹/۵ و ارتفاع حدود ۲ میلی‌متر.

در سری لیتیومی CR، ماجرا شفاف‌تر و مستقیم است: CR2032 یعنی دقیقاً ۲۰ میلی‌متر قطر و ۳/۲ میلی‌متر ارتفاع؛ CR2016 همان قطر ۲۰ میلی‌متر اما با ارتفاع ۱/۶ میلی‌متر. به همین سادگی، با خواندن چهار رقم، اندازهٔ باتری را می‌دانید.

پسوند SW و W: کم‌مصرف یا پرمصرف؟

این ظریف‌ترین بخش کد است. پسوند SW یعنی باتری برای جریان‌کشی کم و یکنواخت بهینه شده؛ مخصوص ساعت‌های سه‌عقربه‌ای ساده. پسوند W یعنی طراحی برای پالس‌های ناگهانی پرمصرف: نور پس‌زمینه، زنگ هشدار، کرنوگراف و نمایشگرهای دیجیتال.

نکتهٔ حرفه‌ای: یک جفت کد معروف را به خاطر بسپارید؛ ۳۷۱ (SW) و ۳۷۰ (W) هر دو دقیقاً یک اندازه دارند (SR920)، اما برای دو دنیای متفاوت ساخته شده‌اند. اگر ساعت شما آلارم یا نور دارد و باتری کم‌مصرف در آن بگذارید، ممکن است کار کند، اما عمرش کوتاه‌تر می‌شود و در لحظهٔ زنگ یا نور، افت ولتاژ پیدا می‌کند. خوشبختانه نسل جدید باتری‌های چندمنظوره (Multi-Drain) مثل ۳۷۶/۳۷۷ هر دو حالت را پوشش می‌دهند.

یک باتری، شش اسم: چرا این‌قدر نام‌گذاری متفاوت است؟

گیج‌کننده‌ترین بخش ماجرا اینجاست: باتری‌ای که در دست دارید، ممکن است هم‌زمان ۳۷۷، SR626SW، D377، V377، SR66 و حتی AG4 صدا زده شود! دلیلش این است که هر استاندارد و هر برند، سیستم نام‌گذاری خودش را دارد؛ اما همهٔ این اسم‌ها به یک جسم فیزیکی واحد با اندازهٔ ۶/۸ در ۲/۶ میلی‌متر اشاره می‌کنند.

ریشهٔ این هرج‌ومرج تاریخی است: کدهای SR یک استاندارد جهانی (IEC) هستند؛ شماره‌های سه‌رقمی مثل ۳۷۷ از سیستم نام‌گذاری رناتا/انرجایزر می‌آیند که در بازار غالب شده؛ پیشوند D نسخهٔ دوراسل و V نسخهٔ وارتابرای همان شماره‌هاست؛ و کدهای AG هم نام‌گذاری رایج آسیایی برای نسخه‌های آلکالاین است. خبر خوب اینکه برای انتخاب، نیازی به حفظ کردن همهٔ این‌ها ندارید: کافی است یکی از اسم‌های باتری قدیمی را یادداشت کنید و به فروشنده بگویید؛ هر فروشندهٔ باتری، جدول تبدیل این نام‌ها را حفظ است.

یک هشدار مهم در همین جدول: شماره‌هایی که با AG شروع می‌شوند (مثل AG4)، نسخهٔ آلکالاین همان اندازه‌اند، نه اکسید نقره. از نظر فیزیکی دقیقاً جا می‌روند، اما از نظر شیمیایی انتخاب اشتباهی برای ساعت‌اند؛ چند خط پایین‌تر دلیلش را می‌گوییم.

اکسید نقره یا آلکالاین؛ نبردی که نتیجه‌اش از قبل معلوم است

اگر فقط یک جمله از این مطلب به خاطر بسپارید، این باشد: برای ساعت مچی، همیشه اکسید نقره (SR) انتخاب کنید، نه آلکالاین (LR/AG).

دلیل اول، ولتاژ است. موتور کوارتز ساعت شما برای ولتاژ تقریباً ثابت طراحی شده. اکسید نقره، ۱/۵۵ ولت را تا آخرین روزهای عمرش تقریباً صاف و یکدست تحویل می‌دهد؛ مثل راننده‌ای که با کروزکنترل حرکت می‌کند. اما آلکالاین از همان ابتدا روی ۱/۵ ولت شروع می‌کند و آرام‌آرام پایین می‌آید؛ مثل ماشینی که بنزینش دارد تمام می‌شود. نتیجه؟ ساعت شما هفته‌به‌هفته عقب می‌ماند و قبل از توقف کامل، دقتش را از دست داده است.

دلیل دوم، نشتی است. باتری‌های آلکالاین، به‌ویژه وقتی کامل تخلیه شوند و مدت‌ها داخل دستگاه بمانند، مستعد نشت مواد خورنده‌اند. یک نشتی کوچک روی پل‌های موتور، هزینهٔ سرویسی چند برابر قیمت خود باتری می‌تراشد. اکسید نقره در برابر نشت بسیار مقاوم‌تر است.

دلیل سوم، عمر و خودتخلیه است. اکسید نقره در ساعت معمولی ۲ تا ۵ سال دوام می‌آورد و در کشو هم شارژش را سال‌ها حفظ می‌کند؛ آلکالاین هم زودتر خالی می‌شود و هم در انبار، سریع‌تر شارژ از دست می‌دهد.

دنیای سه‌ولتی لیتیوم: جایی که CR پادشاهی می‌کند

ساعت‌های دیجیتال، جی‌شاک‌ها و مدل‌های دارای نور و آلارم، اغلب به ولتاژ بالاتر و ظرفیت بیشتری نیاز دارند؛ اینجاست که باتری‌های لیتیومی سکه‌ای وارد می‌شوند. یک CR2032 با ولتاژ ۳ ولت، ظرفیتی چند برابر باتری‌های اکسید نقرهٔ کوچک دارد و به همین دلیل عمر باتری بسیاری از جی‌شاک‌ها، بسته به میزان استفاده از نور و آلارم، به ۳ تا ۱۰ سال می‌رسد.

قانون طلایی این دنیا هم ساده است: شمارهٔ CR را دقیق بگیرید. CR2016 و CR2025 و CR2032 همگی قطر ۲۰ میلی‌متر دارند، اما ارتفاع‌شان متفاوت است. باتری نازک‌تر ممکن است به کنتاکت‌ها نرسد و باتری ضخیم‌تر، در قاب بسته جا نشود یا به درِ پشتی فشار بیاورد. برای آشنایی با این خانوادهٔ سخت‌جان، بررسی جی‌شاک DW9052 را ببینید که یکی از نمونه‌های کلاسیک باتری‌خور است.

اگر باتری اشتباه ببندیم چه می‌شود؟

سناریوهای واقعی که در تعمیرگاه‌ها بارها دیده شده:

سناریوی اول، ساعت عقب می‌ماند. باتری آلکالاین به‌جای اکسید نقره بسته شده؛ ساعت کار می‌کند، اما هر هفته چند ثانیه بیشتر عقب می‌ماند و مشتری فکر می‌کند موتور خراب شده. در واقع موتور سالم است و فقط ولتاژ کم آورده.

سناریوی دوم، ساعت بعد از چند ماه می‌ایستد و دیگر روشن نمی‌شود. باتری بی‌کیفیت یا کهنه نشتی کرده و الکترولیت روی مدار و سیم‌پیچ موتور نشسته. گاهی با سرویس کامل نجات پیدا می‌کند، گاهی موتور باید کامل عوض شود.

سناریوی سوم، باتری لیتیومی ۳ ولتی در ساعت ۱/۵ ولتی. این خطرناک‌ترین حالت است؛ ولتاژ دوبرابر می‌تواند در لحظه، آی‌سی ساعت را بسوزاند. پس اگر ساعت‌تان سکه‌ای کوچک می‌خواهد، هیچ‌وقت CR بزرگ‌تر یا پرقدرت‌تر جایگزینش نکنید.

هشدار ویژه: باتری ساعت خورشیدی، اصلاً باتری معمولی نیست

اینجا جایی است که حتی بعضی تعمیرکاران هم اشتباه می‌کنند. ساعت‌های خورشیدی (سولار) مثل اکودرایو سیتیزن یا سولارهای کاسیو و سیکو، درون‌شان باتری معمولی ندارند؛ یک سلول قابل‌شارژ (با کدهایی مثل CTL یا MT) دارند که انرژی نور را ذخیره می‌کند.

اگر به‌جای این سلول، باتری اکسید نقرهٔ معمولی بسته شود، مدار شارژ آسیب می‌بیند و ساعت ممکن است برای همیشه از کار بیفتد. پس اگر ساعت سولار دارید و از کار افتاده، راه‌حل تعویض باتری معمولی نیست؛ باید سلول شارژی مخصوص همان موتور جایگزین شود. اگر می‌خواهید بدانید این فناوری دقیقاً چطور کار می‌کند، مطلب ساعت‌های خورشیدی چگونه کار می‌کنند؟ را از دست ندهید. یکی از نمونه‌های موجود در فروشگاه، کاسیو ادیفایس EFS-S641TMS است که از همین فناوری بهره می‌برد و با نور شارژ می‌شود.

عمر باتری چقدر است و از کجا بفهمیم رو به پایان است؟

عمر باتری به سه چیز بستگی دارد: ظرفیت باتری، مصرف ساعت، و عمر انبارداری آن. جدول زیر، تصویر کلی را نشان می‌دهد:

و یک نشانهٔ حرفه‌ای که خیلی‌ها نمی‌شناسند: بسیاری از ساعت‌های کوارتز، قابلیت EOL یا «پایان عمر» دارند. وقتی باتری رو به اتمام است، عقربهٔ ثانیه‌شمار به‌جای هر ثانیه، هر چهار ثانیه یک‌بار می‌پرد. این یک خرابی نیست؛ پیامی است که ساعت می‌گوید: «تا چند هفته دیگر باتری بده.» به محض دیدن این پرش چهارثانیه‌ای، برای تعویض اقدام کنید؛ چون ماندن باتری مرده داخل قاب، ریسک نشتی را بالا می‌برد. برای مراقبت‌های کلی از جمله این نکات، راهنمای نگهداری از ساعت همراه خوبی است.

باتری ساعت‌های آشنا: مثال‌های واقعی

برای اینکه اعداد از حالت انتزاعی دربیایند، چند مدل واقعی که در ویترین ما هم هستند و باتری رایج‌شان را ببینید:

الگو را می‌بینید؟ ساعت‌های ساده و نازک، باتری‌های کوچک اکسید نقره می‌خورند و ساعت‌های دیجیتال و ابزارگونه، لیتیوم بزرگ‌تر. اگر به دنبال ساعت‌های کوارتز بی‌دردسر برای استفادهٔ روزمره هستید که سال‌ها بدون فکر به باتری کار کنند، راهنمای ساعت روزمره را مرور کنید و این چند مدل را هم از نزدیک ببینید:

ساعت مچی سواچ Swatch SO31L100

20,370,000ريال

ارسال فوری خرید حضوری

ساعت مردانه اسلازنجر Slazenger SL.09.2580.1.300

15,120,000ريال

ارسال فوری خرید حضوری

ساعت مچی دنیل ولینگتون Daniel Wellington 00117RS

5,600,000ريال

ارسال فوری خرید حضوری

ساعت مردانه کاسیو Casio MTD-130D-1A3V

19% 29,500,000 24,000,000ريال

رفتن به صفحه محصولافزودن به سبد خرید

افزودن به سبد خرید

مشاهده سبد خرید

چطور باتری درست را پیدا کنیم؟

سه راه مطمئن دارید، به ترتیب دقت:

راه اول، دفترچه یا سایت سازنده. شمارهٔ دقیق مدل (که معمولاً پشت قاب حک شده) را در دفترچه یا سایت برند جست‌وجو کنید؛ سازنده‌های معتبر، شمارهٔ باتری و عمر تخمینی‌اش را اعلام می‌کنند. اگر ساعت‌تان موتوری با شناسنامهٔ ژاپنی دارد و دربارهٔ اصالتش سوال دارید، مطلب «موتور ژاپن» یعنی چه؟ کمکتان می‌کند شمارهٔ موتور را درست بخوانید.

راه دوم، باز کردن درِ پشتی و خواندن باتری قبلی. ساده‌ترین روش برای اغلب ساعت‌ها؛ کافی است کد حک‌شده روی باتری قدیمی را یادداشت کنید. فقط قبل از خرید باتری جدید، مطمئن شوید همان شیمی (SR یا CR) است و اندازه هم دقیقاً یکی است.

راه سوم، پرسیدن از تعمیرکار معتبر. اگر ساعت ضدآب یا گران‌قیمت است، باز کردن درِ پشتی را به متخصص بسپارید؛ چون آب‌بندی مجدد و تست فشار، بخشی از کار اصولی است. در بخش لوازم جانبی ساعت مچی می‌توانید ابزارهای مربوط به نگهداری را هم مرور کنید.

برند باتری و تاریخ انقضا را جدی بگیرید

باتری‌های ساعت، تاریخ انقضا دارند و باتری کهنه، حتی در بستهٔ بازنشده، بخشی از شارژش را از دست داده است. از برندهای معتبر مثل رناتا (Renata) سوئیس، موراتا/سونی، ماکسل، سیکو، انرجایزر و سیزایکن خرید کنید و ترجیحاً باتری را از فروشگاهی بگیرید که گردش کالایش بالاست تا باتری مانده به دست‌تان نرسد. یک باتری باکیفیت، شاید دو برابر قیمت نمونهٔ ناشناس باشد، اما چند برابر بیشتر عمر می‌کند و ریسک نشتی ندارد.

شکاف قیمتی باتری‌ها: چرا بعضی‌ها چند برابر قیمت دارند؟

اگر سری به بازار بزنید، می‌بینید قیمت یک عدد باتری ۳۷۷ می‌تواند بین فروشندگان مختلف، اختلافی چندبرابری داشته باشد. این اختلاف، لزوماً گران‌فروشی نیست؛ پای سه عامل در میان است.

عامل اول، شیمی واقعی باتری است. بسیاری از باتری‌های خیلی ارزان، در واقع آلکالاین‌اند با برچسب‌گذاری گمراه‌کننده؛ روی بسته نوشته AG4 و در پرانتز زده‌اند «معادل 377». همین یک خط، تفاوت قیمت را توضیح می‌دهد؛ شما فکر می‌کنید اکسید نقره خریده‌اید، اما آلکالاین بسته‌اید.

عامل دوم، تازگی و شرایط انبارداری است. باتری در گرما سریع‌تر شارژ از دست می‌دهد؛ باتری‌ای که ماه‌ها در ویترین آفتاب‌خورده مانده، حتی اگر پلمب باشد، بخشی از عمرش رفته است. فروشنده‌ای که باتری را خنک و با گردش بالا نگه می‌دارد، هزینهٔ این کیفیت را می‌گیرد.

عامل سوم، اصالت برند است. رناتا و سونی/موراتا هم نسخهٔ تقلبی دارند! باتری‌های تقلبی، ظرفیت اسمی را ندارند و آمار نشتی‌شان بالاتر است. راه تشخیص ساده نیست، اما خرید از مرجع معتبر و توجه به کیفیت چاپ بسته، نشانه‌های اولیه‌اند. در بازار ایران، علاوه بر برندهای جهانی، باتری‌های ژاپنی سیزایکن (Seizaiken) هم سابقهٔ خوبی دارند.

عواملی که عمر باتری را مخفیانه کوتاه می‌کنند

دو ساعت با یک باتری و یک موتور، ممکن است عمرهای کاملاً متفاوتی داشته باشند. دلیلش شرایط استفاده است؛ و چند عامل، خاموش و بی‌سروصدا باتری شما را می‌خورند:

عامل اول، گرماست. جا ماندن ساعت در ماشینِ زیر آفتاب یا کنار بخاری، هم مصرف باتری را بالا می‌برد و هم خودتخلیه‌اش را تسریع می‌کند. اگر عادت دارید ساعت را تابستان در ماشین جا بگذارید، بدانید دارید عمر باتری‌اش را قرض می‌دهید.

عامل دوم، استفادهٔ زیاد از نور پس‌زمینه و آلارم است. در ساعت‌های دیجیتال، نور صفحه پرمصرف‌ترین تابع است؛ فشار مکرر دکمهٔ نور می‌تواند عمر باتری را به‌طور محسوس کوتاه کند. اگر ساعت‌تان ۵ سال عمر می‌کند و ساعت دوست‌تان با همان مدل، ۳ سال، احتمالاً تفاوت همین‌جاست.

عامل سوم، رها کردن ساعت ایستاده. بعضی‌ها وقتی ساعتی را کنار می‌گذارند، سال‌ها با همان باتری مرده در کشو می‌ماند. این بدترین سناریوی ممکن است: باتری تخلیه‌شده، به‌مرور مستعد نشتی می‌شود و ساعتی که دوستش دارید، با یک لکهٔ سبز یا سفید روی موتور از کار می‌افتد. قانون ساده: ساعتی را که قرار نیست ماه‌ها استفاده کنید، باتری‌اش را دربیاورید یا حداقل قبل از بایگانی کردن، باتری‌اش را عوض کنید.

خودم عوض کنم یا به تعمیرکار بسپارم؟

برای ساعت‌های ساده با درِ پشتی پیچی یا کلیپسی، تعویض باتری در خانه با کمی دقت و ابزار مناسب (پنس پلاستیکی غیرمغناطیسی، سوزن درآور، دستکش انگشتی) شدنی است. اما سه خط قرمز وجود دارد:

خط قرمز اول، ساعت‌های ضدآب. هر بار که درِ پشتی باز می‌شود، واشر آب‌بندی باید بررسی، چرب و در صورت نیاز تعویض شود و ساعت تست فشار بخورد؛ وگرنه ساعت‌تان دیگر آن ساعت ضدآقب قبلی نیست.

خط قرمز دوم، ساعت‌های خورشیدی و شارژی که بالاتر گفتیم؛ یک اشتباه کوچک، مدار شارژ را می‌سوزاند.

خط قرمز سوم، ساعت‌های گران‌قیمت و قدیمی. اگر ساعت‌تان ارزش مالی یا خاطره‌ای دارد، ریسک خط‌انداختن قاب یا آسیب به موتور را با یک تعویض ارزان نخرید. اگر تردید دارید، مطلب چگونه ساعت مچی را تعمیر کنیم؟ دید کلی‌ای از کارهایی که خودتان می‌توانید و کارهایی که باید به متخصص سپرد به شما می‌دهد.

جمع‌بندی: شماره‌ها را بخوانید، خیال‌تان راحت باشد

انتخاب باتری مناسب ساعت، یک معادلهٔ سه‌مرحله‌ای ساده است: اول شیمی درست (برای ساعت‌های عقربه‌ای، اکسید نقره؛ برای دیجیتال‌ها، لیتیوم همان مدل دقیق)؛ دوم اندازهٔ دقیق (همان کد روی باتری قبلی یا دفترچه)؛ سوم نوع مصرف (SW برای ساده‌ها، W برای پرمصرف‌ها). و دو قانون طلایی را فراموش نکنید: هیچ‌وقت آلکالاین ارزان را جای اکسید نقره نگذارید، و باتری مرده را ماه‌ها داخل ساعت رها نکنید.

اگر دربارهٔ باتری ساعت‌تان مطمئن نیستید یا ساعت‌تان ضدآب و حساس است، تیم اشرافی آماده است؛ از تشخیص شمارهٔ باتری گرفته تا تعویض اصولی با تست آب‌بندی. سری به مجموعهٔ ساعت مچی بزنید، مدل‌تان را پیدا کنید و برای باتری و سرویس، روی تخصص ما حساب کنید. یک باتری درست، شاید چند صد هزار تومان باشد؛ اما ساعتی که سال‌ها دقیق کار می‌کند، ارزشش را دارد.

سوالات متداول

آیا برند باتری واقعاً تفاوت ایجاد می‌کند؟

بله، و تفاوت فقط در عمر نیست. برندهای معتبر مثل رناتا، موراتا و ماکسل، کنترل کیفیت دقیق‌تری دارند، خودتخلیهٔ کمتری در انبار دارند و در برابر نشتی مقاوم‌ترند. باتری ناشناس ممکن است از همان روز اول شارژ کامل نداشته باشد یا بعد از تخلیه نشت کند. اختلاف قیمت جزئی است، اما ریسکش قابل مقایسه نیست.

اگر آلکالاین (AG4) به‌جای اکسید نقره (377) ببندم، ساعت آسیب می‌بیند؟

در کوتاه‌مدت معمولاً آسیب فیزیکی نمی‌بیند، اما ساعت به‌تدریج کم‌دقت می‌شود چون ولتاژ آلکالاین نزولی است، عمر باتری کمتر است و مهم‌تر از همه، ریسک نشتی بعد از تخلیه چند برابر است. اگر باتری آلکالاین داخل ساعت تخلیه و فراموش شود، ممکن است موتور برای همیشه آسیب ببیند. پس این یک انتخاب اقتصادی نیست، یک ریسک است.

چرا ساعت با باتری نو، بعد از چند ماه ایستاد؟

سه احتمال رایج: باتری کهنه و مانده بوده (تاریخ انقضا را چک کنید)، باتری از نوع اشتباه یا کم‌کیفیت بوده، یا مشکل از خود ساعت است؛ مثلاً کثیفی موتور که جریان بیشتری می‌کشد یا اتصال ناقص. اگر باتری باکیفیت و تازه بوده و ساعت زود ایستاده، حتماً موتور را به تعمیرکار نشان دهید؛ این نشانهٔ یک مشکل پنهان است.

چطور بدون باز کردن ساعت، شمارهٔ باتری‌اش را بفهمم؟

شمارهٔ دقیق مدل را از پشت قاب یادداشت کنید و در دفترچهٔ راهنما یا سایت سازنده جست‌وجو کنید؛ سازنده‌های معتبر، شمارهٔ باتری و حتی عمر تخمینی آن را در مشخصات فنی ذکر می‌کنند. اگر دفترچه ندارید، جست‌وجوی شمارهٔ مدل + کلمهٔ battery در اینترنت معمولاً جواب می‌دهد. در نهایت، یک تعمیرکار باتجربه اغلب از روی مدل، باتری را می‌شناسد.

باتری ساعت را چطور دور بیندازیم؟

باتری‌های سکه‌ای را نباید در زبالهٔ خانگی انداخت؛ حاوی فلزاتی هستند که برای محیط زیست مضرند. آن‌ها را در سطل‌های مخصوص بازیافت باتری (که در بسیاری از فروشگاه‌های الکترونیک و مراکز بازیافت هست) بیندازید. اگر باتری نشتی داشته، با دستکش لمسش کنید و محل اتصال در ساعت را قبل از گذاشتن باتری نو، تمیز کنید.