۵۰ سال پیش: داستان آپولو ۱۳ و امگا اسپیدمستر


هر کسی که با برند امگا آشنایی داشته باشه، حتماً اسم «مونواچ» (Moonwatch) به گوشش خورده و احتمالاً جذابترین و مهمترین داستان تاریخی پشت یک ساعت رو هم شنیده. امگا اسپیدمستر که به مچ دست باز آلدرین بسته شده بود، اولین ساعتی بود که در مأموریت آپولو ۱۱ روی ماه پوشیده شد. اما داستان مونواچ به همینجا ختم نمیشه. پنجاه سال پیش، در ۱۱ آوریل ۱۹۷۰، یک تیم سهنفرۀ دیگه با همون امگا اسپیدمستر تأییدشده توسط ناسا، در مأموریت آپولو ۱۳ به آسمون پرتاب شدن. اما اوضاع دقیقاً طبق برنامه پیش نرفت.
جیم لاول، فرمانده مأموریت

قبل از رسیدن به ماه، هم زدن عادی یک مخزن اکسیژن در ماژول خدمات (Service Module) باعث یک انفجار اتفاقی شد. این انفجار تمام اکسیژن رو تخلیه کرد و سیستمهای پشتیبانی حیات اون ماژول رو از کار انداخت. فضانوردها برای زنده موندن مجبور شدن از ماژول ماهنشین (Lunar Module) به عنوان یک قایق نجات استفاده کنن و تا جایی که میتونن منابع رو ذخیره کنن تا خودشون و ناسا راهی برای بازگشت امن به خونه پیدا کنن. اگه این اقدامات انجام نمیشد، سرنوشت آپولو ۱۳ این بود که برای همیشه در فضای بیکران سرگردان بمونه.
مرکز کنترل مأموریت، هیوستون تگزاس

از اونجایی که فضاپیمای آپولو ۱۳ به خاطر انفجار از مسیر اصلی منحرف شده بود، باید اصلاحاتی انجام میشد. در حالی که فضانوردها و مرکز کنترل مأموریت بیوقفه تلاش میکردن تا راهکارهای خلاقانهای برای زنده موندن پیدا کنن – مثل مدیریت دیاکسید کربن اضافی و حفظ آب آشامیدنی – باید چندین سیستم رو هم دوباره برنامهریزی میکردن تا بشه ازشون به شکلهای دیگهای استفاده کرد.
با استفاده از پیشرانههایی که در اصل برای فرود ماژول ماهنشین روی سطح ماه طراحی شده بودن، محاسبه شد که روشن کردن موتور به مدت ۱۴ ثانیه میتونه فضاپیما رو در مسیری قرار بده که دور مدار ماه بچرخه و مثل یک منجنیق به سمت زمین پرتاب بشه. بدون دسترسی به تجهیزات دیجیتالی که حالا از کار افتاده بودن، جک سوایگرت، خلبان ماژول فرماندهی، برای زمانسنجی دقیق این ۱۴ ثانیه به کرنوگراف امگا اسپیدمسترش تکیه کرد.
فرود در آب

راستش رو بخواید، داستان خیلی پیچیدهتر از این حرفهاست. این گرفتاری بیشتر از چهار روز طول کشید و فضانوردها مجبور بودن شرایط وحشتناک مرطوب و سردی رو تحمل کنن که دما تا سه درجۀ سانتیگراد هم پایین میاومد. با اینکه اون روشن کردن ۱۴ ثانیهای موتور خیلی معروف شده، اما در واقع چندین بار دیگه هم موتورها برای اصلاح مسیر پرواز روشن شدن که یکی از اونها ۴ دقیقه و ۲۴ ثانیه طول کشید. اینکه آیا از اسپیدمستر برای اون تنظیمات هم استفاده شد یا نه، تقریباً اهمیتی نداره؛ چون درست مثل خود ناسا، بازگشت موفقیتآمیز مأموریت آپولو ۱۳ مدیون مجموعهای عظیم از عوامل و انسانهای مختلف بود.
همین تلاش جمعی گسترده بود که باعث شد ناسا دو سال قبلتر، یعنی در سال ۱۹۶۸، جایزهای به نام «جایزۀ اسنوپی نقرهای» (Silver Snoopy Award) رو معرفی کنه تا از افراد و سازمانهایی که سهم فوقالعادهای در رقابت فضایی داشتن، تقدیر کنه. این جایزه در واقع تاییدی بر این حقیقت بود که – با اینکه فضانوردها ستارههای اصلی هر برنامۀ فضایی هستن – خیلیها فراموش میکنن که هزاران کارمند دیگه هم پشت صحنه درگیر ماجرا هستن. جوایزی مثل اسنوپی نقرهای به تقویت روحیۀ مثبت و خستگیناپذیری که اون کارمندها برای موفقیت مأموریتها نیاز داشتن، کمک میکرد.
از بین تقریباً ۱۵,۰۰۰ دریافتکنندۀ این جایزه از سال ۱۹۶۸ تا امروز، امگا تنها شرکت ساعتسازیایه که این افتخار رو به دست آورده. مدل «امگا اسپیدمستر نسخۀ سالگرد جایزۀ اسنوپی نقرهای» جشنی برای اینه که چطور یک کرنوگراف ساده میتونه هم در زندگی روزمره و هم در لحظات سرنوشتساز، نقشی حیاتی بازی کنه. اگه داشتن یک مونواچ به شما این حس رو میده که بخشی از این سفر بزرگ هستید، خب، باید بدونید که واقعاً هم هستید.
























